प्रस्तावना:
सोरायसिसचे रुग्ण खेळ खेळू शकतात का? – “मला सोरायसिस असताना मी खेळ खेळणे सुरू ठेवू शकतो का?” (काही लोकांना काळजी वाटते की त्यांच्या सोरायसिसचा त्यांच्या खेळात भाग घेण्याच्या क्षमतेवर किती परिणाम होऊ शकतो). ज्या तरुण खेळाडूंना त्यांच्या सोरायसिसच्या स्थितीमुळे खेळ खेळण्याच्या क्षमतेवर परिणाम होऊ नये असे वाटते, त्यांच्यासाठी ही एक खूप चिंतेची बाब असू शकते.
सोरायसिस आहे म्हणून कोणतीही व्यक्ती खेळाचा आनंद घेण्यापासून मागे राहू शकत नाही. खरे तर, शारीरिकदृष्ट्या सक्रिय राहणे तुमच्या संपूर्ण आरोग्यासाठी फायदेशीर ठरू शकते आणि सोरायसिसची लक्षणे नियंत्रणात ठेवण्यास मदत करू शकते. येथे महत्त्वाचा घटक म्हणजे, तुम्ही सक्रिय असताना तुमची त्वचा कशी प्रतिक्रिया देईल हे जाणून घेणे आणि आवश्यक खबरदारी घेणे.
माझ्या रुग्णाचे एक वास्तविक उदाहरण:
एक २२ वर्षीय महाविद्यालयीन खेळाडू (एक फुटबॉलपटू ज्याने आपल्या महाविद्यालयीन कारकिर्दीला सुरुवात केली होती) सुमारे ३ महिने खेळल्यानंतर माझ्याकडे तपासणीसाठी आला. त्याची मुख्य तक्रार होती:
“फुटबॉल खेळताना येणाऱ्या घामामुळे मला त्रास होत आहे, कारण घामामुळे माझ्या त्वचेला आग होऊ लागते.”
“माझ्या त्वचेला सोरायसिस असल्याने माझ्या कपड्यांमुळे त्वचेला जळजळ होते.”
“जेव्हा मी माझ्या संघसहकाऱ्यांसोबत असतो, तेव्हा मला लाज वाटते.”
रुग्णाला फुटबॉलमध्ये भाग घेता येणार नाही असे सांगण्याऐवजी, मी त्याला त्याच्या ट्रिगर्सवर (घाम, कपड्यांचा घर्षण, स्वतःबद्दलची प्रतिमा) नियंत्रण मिळवण्यासाठी आणि फुटबॉल खेळणे सुरू ठेवण्यासाठी प्रोत्साहित केले.
सुमारे ३० दिवसांनंतर, त्याला जळजळ होणे थांबले आणि कोणताही त्रास न होता फुटबॉल खेळणे सुरू ठेवल्यामुळे त्याचा आत्मविश्वास वाढला.
तुमच्या सोरायसिसवर नियंत्रण ठेवण्याचा हा दृष्टिकोन तुम्हाला तुमच्या खेळाचा आनंद घेण्यास मदत करेल का? तुमच्या ट्रिगर्सशी जुळवून घ्या, खेळ खेळणे टाळू नका.
१. योग्य खेळाचे कपडे निवडा
खेळ खेळताना घर्षण हा सर्वात महत्त्वाचा पैलू आहे. जेव्हा घट्ट, खडबडीत कापड तुमच्या त्वचेवर घासले जाते, तेव्हा त्यामुळे तुमच्या सोरायसिसच्या पॅचेसमध्ये जळजळ होऊ शकते. मी साधारणपणे सुचवते:
- सुती किंवा इतर हवादार, ओलावा शोषून घेणारे आणि सैलसर कपडे घाला.
- तुमच्या कपड्यांचे ओबडधोबड शिवण असलेले आणि घट्ट इलास्टिकचे भाग घालणे टाळा.
- आरामदायक, सैलसर कपडे घातल्याने त्वचेची जळजळ मोठ्या प्रमाणात कमी होऊ शकते.
२. अतिरिक्त घामावर नियंत्रण ठेवा.
खेळाच्या स्पर्धेत भाग घेताना घाम येणे अगदी सामान्य आहे, तथापि, सोरायसिस असलेल्या काही लोकांना घाम आल्यावर थोडी आग किंवा खाज येऊ शकते.
मी सहसा शिफारस करतो:
- आवश्यकतेनुसार घाम पुसण्यासाठी वारंवार विश्रांती घ्या.
- व्यायाम केल्यानंतर शक्य तितक्या लवकर आंघोळ करा.
- त्वचा स्वच्छ करण्यासाठी सौम्य, सुगंधरहित क्लीन्झर वापरा.
त्वचा स्वच्छ ठेवल्याने त्वचेची जळजळ टाळण्यास मदत होईल आणि सोरायसिसचा त्रास वाढण्याची शक्यता नियंत्रित ठेवण्यास मदत होईल.
३. व्यायामापूर्वी आणि नंतर मॉइश्चरायझिंग क्रीम लावा.
बहुतेक खेळाडू याला त्यांच्या व्यायामापूर्वी आणि नंतरच्या नित्यक्रमाचा एक अविभाज्य भाग मानत नाहीत.
मॉइश्चरायझरचा पातळ थर लावणे:
- व्यायामापूर्वी → घर्षणाच्या हानिकारक परिणामांपासून तुमच्या त्वचेचे संरक्षण करण्यासाठी.
- व्यायामानंतर → त्वचेला पुन्हा ओलावा देण्यासाठी. तुमचे त्वचारोगतज्ञ शिफारस करतील असे कोणतेही नैसर्गिक तेल तसेच क्रीम वापरल्यास सहसा चांगला परिणाम मिळतो.
४. प्रशिक्षणादरम्यान शरीरात पाण्याची पातळी टिकवून ठेवा.
तुमच्या शरीरातील अवयवांना प्रभावीपणे कार्य करण्यासाठी पुरेसे पाणी नसू शकते, ज्यामुळे त्वचेसाठी खूप कमी पाणी शिल्लक राहते आणि त्वचा कोरडी होते. रुग्णांना आठवण करून द्या की तुमच्या त्वचेवर निर्जलीकरणाची (डिहायड्रेशनची) लक्षणे दिसू शकतात.
कोणत्याही प्रकारच्या शारीरिक हालचालीपूर्वी, हालचालीदरम्यान आणि नंतर पुरेसे पाणी प्यायल्याने तुमची त्वचा ओलसर राहते.
५. सूर्यप्रकाशाच्या संपर्कात येण्याबाबत सावधगिरी बाळगा.
मैदानी खेळांमध्ये सूर्यप्रकाशाचा संपर्क अधिक असतो; सूर्यप्रकाशाच्या फायद्यांपेक्षा त्याचे दुष्परिणाम अधिक असतात. योग्य प्रमाणात सूर्यप्रकाश घेतल्यास सोरायसिस सुधारण्यास मदत होते, तर जास्त सूर्यप्रकाशामुळे सोरायसिसची स्थिती आणखी बिघडते.
जर तुम्ही सकाळी लवकर किंवा संध्याकाळी उशिरा कोणत्याही मैदानी कार्यक्रमात सहभागी होत असाल, तर
- सोरायसिसचा त्रास नसलेल्या भागांवर सनस्क्रीन लावा.
- तीव्र सूर्यप्रकाशात जास्त वेळ राहणे टाळा.
- सोरायसिसची लक्षणे सुधारण्यासाठी सूर्यप्रकाशाच्या संपर्कात संतुलन साधणे महत्त्वाचे आहे.
६. तणाव आणि कामगिरीचे व्यवस्थापन करा.
खेळ तुमच्या शरीरासाठी खूप फायदेशीर असले तरी, ते खूप तणावपूर्ण असू शकतात:
तणाव हे सोरायसिसच्या प्रमुख कारणांपैकी एक आहे.
खेळातील मानसिक ताण कमी करण्यासाठी अनेक मार्ग आहेत, जसे की:
- सर्व स्पर्धांपूर्वी दीर्घ श्वास घेणे,
- मानसिकदृष्ट्या शांत राहणे,
- तुमची त्वचा कशी दिसते यावर लक्ष केंद्रित न करण्याचा प्रयत्न करणे आणि स्वतःबद्दल आत्मविश्वास बाळगणे.
७. तुमच्या त्वचेच्या काळजीच्या नित्यक्रमाचे पालन करा.
उत्पादनांचा मोठ्या प्रमाणावर वापर करण्याऐवजी नित्यक्रमाला प्राधान्य द्या.
एका मूलभूत नित्यक्रमाच्या उदाहरणामध्ये खालील गोष्टींचा समावेश असेल:
- सौम्य स्वच्छता
- दररोज मॉइश्चरायझिंग करणे
- तीव्र उत्पादने वापरणे टाळणे. जे खेळाडू वरीलपैकी फक्त एकाच पायरीचे पालन करतात, त्यांच्या त्वचेवर पुरळ उठण्याचे प्रमाण कमी असते.
८. त्वचा सक्रिय ठेवण्यासाठी योग्य आहार
ज्याप्रमाणे खेळ खेळताना तुमच्या स्नायूंना पोषणाची गरज असते, त्याचप्रमाणे तुमच्या त्वचेलाही निरोगी राहण्यासाठी त्याच प्रकारच्या आहाराची आवश्यकता असते.
मूलभूत शिफारसी:
- दाहकता कमी करणारे पदार्थ जसे की फळे, भाज्या आणि ओमेगा
- प्रक्रिया केलेले आणि साखरयुक्त पदार्थ मर्यादित प्रमाणात खा.
- संतुलित आहारामुळे खेळातील चांगली कामगिरी टिकवून ठेवण्यास आणि त्वचेला पूर्ववत होण्यास मदत होते.
अधिक माहितीसाठी
निष्कर्ष:
खेळ आणि सोरायसिस एकमेकांसोबत सुसंवादाने नांदू शकतात. माझे अनेक रुग्ण मला नेहमी असे म्हणताना ऐकतात: “सोरायसिस तुम्हाला मर्यादित करत नाही; तुम्ही तुमच्या सोरायसिसवर कसा उपचार करता, ते तुम्हाला मर्यादित करते.” सरतेशेवटी, धोका पत्करूनही, तुम्ही हे सुरू ठेवू शकता:
- एक सक्रिय सहभागी
- स्वतःवर आत्मविश्वास बाळगणारे
- आपल्या शरीरावर नियंत्रण ठेवणारे
थोडक्यात, सोरायसिससोबत जगण्याचा अर्थ असा नाही की तुम्ही पूर्वीप्रमाणे जीवनाचा आनंद घेऊ शकत नाही; उलट, जीवनातील सर्व गोष्टींचा आनंद घेण्यासाठी तुम्हाला फक्त तुमच्या शरीरासोबत मिळून काम करावे लागेल.
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)
१. मला सोरायसिस असताना मी खेळ खेळू शकतो का?
हो, नक्कीच. योग्य काळजी घेतल्यास, खेळ तुमच्या संपूर्ण आरोग्यासाठी फायदेशीर ठरू शकतात.
२. घामामुळे सोरायसिस वाढतो का?
घामामुळे तात्पुरती जळजळ होऊ शकते, परंतु योग्य स्वच्छता आणि काळजी घेतल्यास त्याचा पुन्हा उद्रेक होण्यापासून प्रतिबंध होऊ शकतो.
३. सोरायसिस असलेल्या लोकांसाठी कोणते खेळ सर्वोत्तम आहेत?
पोहणे, योग आणि सायकलिंग यांसारखे कमी घर्षण होणारे खेळ अनेकदा अधिक आरामदायक असतात.
४. मी स्विमिंग पूल टाळावेत का?
क्लोरीनमुळे काही लोकांना त्रास होऊ शकतो, पण त्यानंतर मॉइश्चरायझिंग केल्याने सहसा मदत होते.
५. दुखापतींमुळे सोरायसिस होऊ शकतो का?
होय, कोएबनर फिनॉमेननमुळे, त्वचेच्या दुखापतींमुळे नवीन चट्टे येऊ शकतात.
६. खेळ खेळताना सोरायसिसचा त्रास वाढू नये म्हणून काय करावे?
योग्य कपडे घाला, पुरेसे पाणी प्या, मॉइश्चरायझिंग करा आणि तणावाचे प्रभावीपणे व्यवस्थापन करा.
लेखक –
हा लेख डॉ. आर. एस. सोनावणे यांनी लिहिला आहे.
एम.डी. (होमिओपॅथी), डीआय (होमिओपॅथी), लंडन
भारतातील सोरायसिस विशेषज्ञ डॉक्टर.
डॉ. आर. एस. सोनावणे हे भारतातील पहिले होमिओपॅथिक सोरायसिस विशेषज्ञ आहेत, ज्यांना सोरायसिस आणि संबंधित जुनाट त्वचेच्या आजारांवर सर्वांगीण, रुग्ण-केंद्रित दृष्टिकोनाने उपचार करण्याचा ३९ वर्षांहून अधिक समर्पित अनुभव आहे. त्यांनी होमिओपॅथीमध्ये प्रगत प्रशिक्षण घेतले आहे आणि त्यांनी हजारो रुग्णांना केवळ लक्षणांवर नव्हे, तर आजाराच्या मूळ कारणावर उपचार करणाऱ्या, रोगप्रतिकारशक्ती संतुलित करणाऱ्या वैयक्तिक उपचार योजनांद्वारे सोरायसिसपासून दीर्घकाळ आराम मिळवून दिला आहे.
डॉ. आर. एस. सोनावणे यांच्याकडून अशाच प्रकारच्या अधिक टिप्स आणि माहितीसाठी, त्यांना येथे फॉलो करा –